|
Tản mạn của Lê Duy Đoàn
Lê Đức Hoàng VÀI SUY NGHĨ VỀ LÊ DUY ĐOÀN trong ngày ra mắt tập sách "ĐI T̀M NHÀNH HOA THẠCH THẢO"
38 năm quen nhau – một quảng thời gian không quá dài nhưng cũng vừa đủ để giúp tôi hiểu thêm một nét về người bạn cũ– con người luôn luôn bất ngờ với chính ḿnh và biết làm ra những bất ngờ đầy thú vị cho bạn bè của anh. Sau những biến động của lịch sử, khi anh em nhà giáo chúng tôi phải chạy vạy t́m thêm một nghề tay trái để đắp đổi, bất ngờ thấy một Lê Duy Đoàn thong dong trên một lối đi mới : anh vẽ sông, vẽ núi, vẽ cỏ cây trên những đôi guốc mức đưa ra chợ. Guốc Huế từ đó như được bay bổng dưới bàn tay của anh. Khi mọi cái đang ổn định, và thật sự sống trong nhàn nhă ổn định, bất ngờ Lê Duy Đoàn lại bỏ Huế mà đi. Chuyến "Hành phương Nam" đầy chông gai, vất vả trong hàng trăm chuyến đi xuôi ngược Bắc Nam... với nhiều cuộc đời mới qua những nghề nghiệp khác nhau đă cho anh những trăi nghiệm vừa đau đớn, vừa thỏa thích bay nhảy. Đó là những năm tháng giúp anh thấy rơ đời, thấy rơ ḿnh để rồi đẩy nhớ thương về quá khứ, về một thời Huế cũ. Rồi sau những chuyến trở về lặng lẽ cà phê lề đường cùng bạn bè, Lê Duy Đoàn bất ngờ vác hàng chục bức tranh sơn dầu về Huế làm cuộc triễn lăm "Lạ". Một pḥng tranh dù rất nhiều đề tài, thử nghiệm bao phong cách, nhưng vẫn lộ rơ một tâm hồn Huế, rất Huế qua h́nh ảnh đôi mắt thiếu nữ, chút nắng chiều trên đồi thông Thiên An... Tôi vẫn nghĩ rằng đây là một lời tạ lỗi đầy ấn tượng của Đoàn v́ đă nỡ bỏ Huế mà đi. Và hôm nay Đoàn lại về Huế. Anh không mang theo tranh mà lại bất ngờ mang theo sách. Sắc màu hội họa vốn có từ rất lâu trong anh ai cũng biết, nhưng chữ nghĩa văn chương vẫn là nơi anh chưa một lần dừng chân nay lại dày dặn gần 400 trang để "đem những ḍng tâm sự trên những chặng đường kư ức để chia sẻ với nhân gian" như nhà văn Trần Kiêm Đoàn đă nhận xét.
Những "bất ngờ" làm nên những khuôn mặt tưởng chừng
khác nhau nhưng chung qui cũng chỉ là của một con người – một Lê Duy
Đoàn tài hoa, hể hả trong cách nói, ngộ nghĩnh trong cách tŕnh bày, có
lúc chân thật như đếm, có lúc bay bổng với những ước mơ. Nơi nào anh
cũng có mặt, nơi nào anh cũng ghé chơi và nơi nào anh cũng đem những bất
ngờ của đời ḿnh để mang lại những bất ngờ cho bạn bè, cho những người
quen biết anh. Và có lẽ điều bất ngờ thú vị với tôi là anh đă chọn nhan
đề cho tập sách "Đi t́m nhành hoa thạch thảo" – một loài hoa có thực
trong thảm thực vật nhưng lại huyền ảo trong tâm hồn của những người đă
yêu những ḍng thơ của Appolinaire, đă đắm đuối trong ḍng nhạc của
người họ Phạm của những thập niên 1960. Anh đem một h́nh ảnh vừa thực
vừa hư, vừa rất cũ ấy đặt ra trước mắt mọi người hôm nay vốn cũng đă cũ
kỹ lắm rồi như một lời tự bạch : Tôi là thế mà cũng không là thế, tùy
duyên. Và tôi cũng tùy duyên mà đến với người bạn cũ để mừng bạn đă làm
nên một trang đời mới khi tuổi đă rơi vào cái ngưỡng "tài tận" như người
đời vẫn nói. Đó cũng là cái bất ngờ và chúng tôi tin rằng anh sẽ làm cho
con đường mới này dài hơn, xa hơn. Xin cám ơn.
|
